Trong bối cảnh các thị trường xuất khẩu lớn như Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ và nhiều tập đoàn đa quốc gia đang siết chặt các tiêu chuẩn về phát triển bền vững, bao bì không còn đơn thuần là phương tiện bảo vệ sản phẩm mà đã trở thành một yếu tố quan trọng trong chiến lược giảm phát thải carbon và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
Theo phương pháp Đánh giá vòng đời sản phẩm (Life Cycle Assessment – LCA), việc lựa chọn vật liệu bao bì có thể tạo ra sự khác biệt đáng kể về mức tiêu thụ tài nguyên thiên nhiên, phát thải khí nhà kính và tác động môi trường trong suốt vòng đời của sản phẩm.
Trong xu hướng đó, Carton đá (Stone Carton) đang được xem là một trong những giải pháp vật liệu mới, mang lại nhiều lợi ích về môi trường so với carton giấy truyền thống.
Không sử dụng gỗ – Góp phần bảo vệ tài nguyên rừng
Carton giấy truyền thống được sản xuất chủ yếu từ bột gỗ nguyên sinh hoặc giấy tái chế. Trong khi đó, Carton đá được cấu thành từ khoảng 70–80% bột đá canxi cacbonat (CaCO₃) kết hợp với 20–30% nhựa HDPE đóng vai trò chất liên kết.
Việc thay thế bột gỗ bằng khoáng chất tự nhiên giúp giảm đáng kể nhu cầu khai thác tài nguyên rừng. Theo các số liệu đánh giá vòng đời sản phẩm, mỗi tấn Carton đá có thể góp phần bảo tồn khoảng 18–20 cây xanh trưởng thành, đồng thời giảm áp lực lên nguồn nguyên liệu gỗ phục vụ ngành giấy.
Đây là một trong những yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp thực hiện các mục tiêu về bảo tồn tài nguyên và phát triển bền vững.
Quy trình sản xuất khô – Tiết kiệm hàng chục nghìn lít nước
Ngành công nghiệp giấy từ lâu được đánh giá là một trong những ngành tiêu thụ lượng nước rất lớn do phải trải qua các công đoạn nghiền bột, tẩy trắng, rửa và sấy.
Ngược lại, Carton đá được sản xuất theo quy trình khô (Dry Process), không sử dụng nước trong quá trình tạo vật liệu.
Điều này mang lại nhiều lợi ích:
- Không phát sinh nước thải công nghiệp.
- Không cần hệ thống xử lý nước thải phức tạp.
- Tiết kiệm khoảng 28.000 lít nước sạch cho mỗi tấn sản phẩm.
Đối với các doanh nghiệp đang xây dựng chiến lược quản lý tài nguyên nước, đây là một chỉ số có ý nghĩa đặc biệt trong báo cáo phát triển bền vững.
Giảm phát thải carbon và tiêu thụ năng lượng
Một trong những lợi thế lớn nhất của Carton đá là giảm đáng kể lượng khí nhà kính phát sinh trong quá trình sản xuất.
Do không cần xử lý bột gỗ, không phải tẩy trắng bằng hóa chất và không vận hành các hệ thống lò hơi công suất lớn như ngành giấy truyền thống, tổng lượng phát thải CO₂ và các khí nhà kính khác có thể giảm từ 30–50%, đồng thời mức tiêu thụ năng lượng cũng giảm tới khoảng 50%, tùy thuộc vào công nghệ và quy mô sản xuất.
Đây là yếu tố ngày càng được các doanh nghiệp quan tâm khi xây dựng lộ trình Net Zero và kiểm kê phát thải khí nhà kính.
Không sử dụng hóa chất tẩy trắng chứa clo
Để đạt được độ trắng cao, giấy truyền thống thường phải trải qua quá trình tẩy trắng bằng các hợp chất chứa clo, có nguy cơ tạo ra các chất ô nhiễm khó phân hủy nếu không được kiểm soát chặt chẽ.
Trong khi đó, bột đá có độ trắng tự nhiên cao nên không cần sử dụng các hóa chất tẩy trắng này.
Nhờ đó, Carton đá không chứa axit, không sử dụng các hợp chất halogen trong quá trình tạo màu trắng của vật liệu, góp phần nâng cao mức độ an toàn cho người lao động, sản phẩm và môi trường sản xuất.
Giá trị vượt ra ngoài bao bì: Hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện ESG và giảm phát thải Scope 3
Ngày nay, nhiều doanh nghiệp không chỉ quan tâm đến giá thành bao bì mà còn đánh giá tác động môi trường của từng vật liệu trong chuỗi cung ứng.
Theo GHG Protocol, lượng phát thải từ vật tư và bao bì thuộc Scope 3 (Upstream Supply Chain Emissions) – nhóm phát thải đang được các tập đoàn toàn cầu đặc biệt chú trọng.
Khi sử dụng bao bì có dữ liệu LCA minh bạch về dấu chân carbon, doanh nghiệp có thể sử dụng các thông tin này để phục vụ công tác kiểm kê phát thải Scope 3, xây dựng báo cáo phát triển bền vững và triển khai các mục tiêu giảm phát thải theo lộ trình Net Zero.
Góp phần nâng cao điểm số ESG
Các tổ chức đánh giá ESG quốc tế đều xem việc sử dụng vật liệu tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn là những tiêu chí quan trọng trong đánh giá hiệu quả môi trường (Environmental).
Nhờ các đặc tính như:
- Giảm sử dụng gỗ tự nhiên.
- Tiết kiệm nước.
- Giảm phát thải carbon.
- Có khả năng thu hồi và tái chế sau sử dụng.
Carton đá có thể hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao hiệu quả thực hiện các mục tiêu ESG và phát triển chuỗi cung ứng bền vững.
Hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng với CBAM và EPR
Trong bối cảnh nhiều quốc gia đang triển khai các chính sách liên quan đến phát thải carbon và trách nhiệm tái chế bao bì, việc lựa chọn vật liệu có dấu chân carbon thấp ngày càng trở nên quan trọng.
Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu sang châu Âu, việc giảm lượng carbon phát sinh trong chuỗi cung ứng có thể góp phần hỗ trợ quá trình đáp ứng các yêu cầu của Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM).
Bên cạnh đó, với khả năng thu hồi và tái chế sau sử dụng, Carton đá cũng phù hợp với xu hướng Trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR), góp phần xây dựng mô hình kinh tế tuần hoàn và tối ưu chi phí môi trường trong dài hạn.
Xu hướng của tương lai
Chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn mà đang dần trở thành yêu cầu của thị trường toàn cầu. Trong bối cảnh đó, vật liệu bao bì không chỉ cần đáp ứng yêu cầu về chất lượng, độ bền và tính thẩm mỹ mà còn phải góp phần giảm tác động đến môi trường trong suốt vòng đời sản phẩm.
Với những lợi thế về tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải carbon, hạn chế sử dụng nước và khả năng hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện các mục tiêu ESG, Net Zero và kinh tế tuần hoàn, Carton đá đang mở ra một hướng đi mới cho ngành bao bì Việt Nam trong quá trình hội nhập với các tiêu chuẩn phát triển bền vững của thế giới.
